Groeien ten koste van de ander

Er komen vaak kinderen in mijn praktijk die gepest worden. Zij en hun ouders willen tips hoe ze met pesters om kunnen gaan, zelf sterker kunnen worden of op een positievere manier kunnen kijken naar hun aanwezigheid in de klas. De waarneming is altijd gekleurd door eerdere ervaringen en hierdoor kan het kind denken dat het altijd gepest wordt en de ander niet.
De pesters daarentegen komen zelden met een hulpvraag. Waarom zouden ze ook, iets in hen ervaart plezier of macht als ze de ander kleineren. Ze zoeken daarbij vaak de steun van de groep om hun macht kracht bij te zetten.

Een pester is als een roofdier op zoek naar een prooi om die te verschalken.
Onbewust zijn het opportunisten. Ze doen iets waar ze instinctief gewin bij hebben zonder dat ze de gevolgen overzien. Ze leren zichzelf een gedrag aan wat hen vroeg of laat problemen oplevert. Op het moment dat ze iemand tegen komen die groter of sterker is dan zij zijn de rollen ineens omgedraaid. Zonder dat ze het aan hebben zien komen liggen ze er uit. De vermeende onaantastbaarheid blijkt een illusie. De onaangename persoonlijkheid is inmiddels vast verankert, karakter geworden, door al het pestgedrag.

Doordat de pester deze rol zo lang heeft aangenomen is het moeilijk bij te sturen. Het kind kan in een zwaar innerlijk conflict komen omdat datgene wat er ineens in zijn werkelijkheid opdoemt niet strookt met het beeld dat het tot dat moment had. Stel het kind was de hele lagere schooltijd de pester in de klas en werd hierin gedragen door een groep aanhangers. Eenmaal op de middelbare school zijn de kaarten opnieuw geschud omdat er nieuwe spelers op het veld zijn, met de kans op nog grotere roofdieren. Hierdoor kan de pester zijn spel mogelijk niet voortzetten.

Hoe komen kinderen tot pestgedrag? Pesters hebben zelf niet door dat ze vol zitten met verdrongen trauma’s. Onbewust willen ze niet dat de ander te dichtbij komt en om de aandacht af te leiden van de kwetsbaarheid ontwikkelen ze pestgedrag.
Het onderliggende minderwaardigheidscomplex kunnen ze niet aan en dat klapt dan om naar pest gedrag. Door de ander te kleineren ervaren ze dat ze zelf krachtiger worden.

Om een pester bewust te krijgen van zijn gedrag en hem hierin ook nog te willen veranderen, zie je op scholen vaak dat dit gedrag in de groep door een deskundige leerkracht wordt besproken en begeleidt. Soms zie je dat het gepeste kind en zijn ouders door de ouders van de pesters verantwoordelijk worden gemaakt voor de ontstane situatie. Zij vinden dat het gepeste kind weerbaarder gemaakt moet worden. Zo zou de pester geen kans krijgen. Hierbij wordt te makkelijk voorbij gegaan aan de rol van de pester. Als ouders het niet  schuwen hierin te duiken, kunnen ze hun kind bijsturen en de boodschap meegeven dat het belangrijk is samen met een ander te groeien in de plaats van ten kosten van de ander.

Wellicht dat je als ouder zelf nog wel iemand kunt herinneren die vroeger in de klas altijd gepest werd. Misschien deed je er zelf aan mee en wist je niet hoe je er niet aan mee moest doen. Met het verstrijken van de jaren kun je daar nu wroeging over hebben. Een dergelijk schuldgevoel kun je voorkomen bij je kind door tijdig in te grijpen.

 

1 antwoord
  1. Martine
    Martine zegt:

    Ook wij zijn met onze zoon bij Ellen terecht gekomen met de vraag om onze zoon te helpen. Hij was 10 jaar en werd al sinds zijn 8e jaar gepest. Daardoor was hij vaak ziek (waarschijnlijk van ellende), lusteloos en zelfs depressief. Het begon met hele kleine pesterijen maar deze werden steeds groter en groter. Uiteindelijk mocht hij niet meer meedoen met voetballen van zijn klasgenoten op het schoolplein en als hij dat toch deed (omdat dat moest van de juffrouw) kreeg hij de bal niet maar werd juist omver geduwd, etc., etc. We hadden al diverse therapie sessies bij verschillende therapeuten met hem gehad maar niets leek te helpen. We waren echt radeloos, hoe nu verder. Vrienden van ons waren met hun zoon ook naar Ellen geweest en zij hadden veel profijt van deze vorm van therapie. Wij zijn ook gestart bij Ellen en onze zoon veranderde, hij durfde beter voor zichzelf op te komen. Heel langzaam kwam er steeds meer verandering. Hij werd weer vrolijk en had weer zin in het leven.
    Ellen heeft hem begeleid in deze moeilijke periode door met hem te praten en hem te laten voelen wat een bepaalde situatie met hem doet. Ze leerde hem hoe hij met bepaalde situatie om moest gaan door dit te verduidelijken met kleine poppetjes/kaartjes/tekeningen/etc. Ze gingen samen bepaalde situaties die op school waren gebeurd bespreken en naspelen met die poppetjes zodat hij in ging zien wat bepaald gedrag voor reactie kan geven en hoe hij zich in die situatie voelde. In overleg met Ellen hebben we uiteindelijk besloten om hem een jaartje over te laten doen zodat hij sociaal sterker kan worden. Dit is de beste beslissing ooit geweest maar zonder de kennis van Ellen hadden wij dit nooit aangedurfd.
    Onze zoon is zo enorm veranderd dat zelfs de omgeving, die niets van deze therapie af wist, ging zeggen dat hij zo aan het veranderen was. Onze zoon is weer vrolijk en staat weer zorgeloos in het leven.

Reacties zijn gesloten.